[CẬP NHẬT] Các tiêu chuẩn phòng cháy chữa cháy mới nhất 2025

Nguy cơ cháy nổ có thể xảy ra tại nơi làm việc hoặc trong chính ngôi nhà thân yêu của bạn. Việc tuân thủ theo các tiêu chuẩn về phòng cháy chữa cháy mới nhất 2025 sẽ giúp bạn bảo vệ gia đình và người thân, kiến tạo môi trường sống, làm việc an toàn.

1. Table of Contents

   Toggle

   Tiêu chuẩn về phòng cháy là gì? Yêu cầu chung

Các tiêu chuẩn phòng cháy chữa cháy (PCCC) là hệ thống quy định kỹ thuật, giải pháp tổ chức, biện pháp an toàn nhằm ngăn ngừa và hạn chế tối đa nguy cơ cháy, nổ. Theo Luật Phòng cháy và Chữa cháy năm 2001, sửa đổi bổ sung năm 2013, tất cả công trình, cơ sở sản xuất – kinh doanh, khu dân cư đều phải đáp ứng các yêu cầu an toàn về PCCC.

Yêu cầu chung trong các tiêu chuẩn về phòng cháy chữa cháy 

Theo Nghị định 136/2020/NĐ-CP và Nghị định 50/2024/NĐ-CP, một công trình đạt chuẩn PCCC cần đảm bảo những yêu cầu sau:

• Ngăn cháy lan, sử dụng vật liệu chống cháy, có giải pháp ngăn cháy theo từng khu vực.
• Thoát nạn an toàn, bố trí đủ lối thoát hiểm, cửa thoát hiểm mở theo chiều thoát.
• Hệ thống báo cháy, chữa cháy cần được lắp đặt theo tiêu chuẩn TCVN 3890:2023.
• Nguồn nước PCCC cần có bể chứa, trụ nước, máy bơm dự phòng.
• Huấn luyện & diễn tập định kỳ theo Thông tư 149/2020/TT-BCA.

Nếu không có hệ thống tiêu chuẩn rõ ràng, mỗi cá nhân hay doanh nghiệp có thể tùy tiện trang bị – dẫn đến thiết bị sai loại, lắp đặt sai quy trình, nguy cơ vẫn còn nguyên. Chính vì vậy, tiêu chuẩn về phòng cháy chữa cháy được ban hành để đảm bảo tính thống nhất, hiệu quả và an toàn trong toàn xã hội.

2. Hậu quả khi không tuân thủ theo các tiêu chuẩn phòng cháy chữa cháy

Nếu chỉ lắp đặt hệ thống PCCC, sai thiết bị, sai quy trình mà không tuân thủ theo những tiêu chuẩn PCCC đã quy định, hậu quả để lại rất khó lường.

Ảnh hưởng đến tính mạng con người: Nhiều vụ cháy chung cư, nhà xưởng gần đây cho thấy nguyên nhân chính là thiếu hệ thống báo cháy tự động, không có lối thoát hiểm đạt chuẩn. Chẳng hạn như vụ cháy chung cư mini Khương Hạ (2023) làm 56 người thiệt mạng, được cơ quan chức năng kết luận không đảm bảo yêu cầu PCCC theo Nghị định 136/2020/NĐ-CP.

Thiệt hại tài sản và uy tín doanh nghiệp: Theo thống kê Cục Cảnh sát PCCC & CNCH,6 tháng đầu năm 2025, toàn quốc xảy ra 1.710 vụ cháy, làm chết 42 người, làm bị thương 48 người. Doanh nghiệp không chỉ mất mát tài sản mà còn bị đình chỉ hoạt động.

Chế tài xử phạt nghiêm khắc: Xử phạt hành chính (theo Nghị định 144/2021/NĐ-CP và Nghị định 50/2024/NĐ-CP). Truy cứu trách nhiệm hình sự nếu gây hậu quả nghiêm trọng (theo Điều 313 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi 2021).

Chính vì vậy, việc tuân thủ theo tiêu chuẩn PCCC là điều kiện bắt buộc để đảm bảo an toàn về tính mạng và tài sản của con người, an tâm kinh doanh.

3.Văn bản hiện hành về các tiêu chuẩn phòng cháy chữa cháy 2025

Nhằm nâng cao hiệu quả phòng chống cháy nổ, năm 2025, hệ thống tiêu chuẩn PCCC đã được. Hai văn bản quan trọng cần lưu ý bao gồm:

• TCVN 3890:2023: Đây là tiêu chuẩn quốc gia quy định chi tiết về trang bị, bố trí phương tiện và hệ thống PCCC cho nhà ở, công trình xây dựng, đô thị, khu kinh tế và khu công nghiệp. Tiêu chuẩn này nhấn mạnh vào việc lắp đặt hệ thống báo cháy tự động, bình chữa cháy, và các thiết bị hỗ trợ thoát nạn.
• Nghị định 136/2020/NĐ-CP: Văn bản này đưa ra các quy định cụ thể về công tác PCCC, từ thiết kế, thi công đến vận hành và bảo trì hệ thống. Đặc biệt, nghị định yêu cầu tất cả các công trình phải có giấy chứng nhận thẩm duyệt thiết kế và nghiệm thu PCCC trước khi đưa vào sử dụng.

Việc tuân thủ các tiêu chuẩn góp phần to lớn vào giảm rủi ro cháy nổ, đảm bảo công trình đáp ứng được các yêu cầu pháp lý hiện hành.

4.Quy định mới về các tiêu chuẩn về phòng cháy chữa cháy có hiệu lực từ 1/7/2025

Từ ngày 1/7/2025, một số quy định mới về PCCC sẽ chính thức có hiệu lực, bao gồm:

• Trang bị thiết bị báo cháy kết nối với cơ sở dữ liệu PCCC : Các thiết bị báo cháy phải được tích hợp công nghệ truyền tin hiện đại, kết nối trực tiếp với hệ thống cơ sở dữ liệu của cơ quan PCCC. Điều này giúp cơ quan chức năng phản ứng nhanh chóng khi có sự cố.
• Xây dựng phương án chữa cháy và cứu nạn cứu hộ : Mỗi cơ sở phải xây dựng phương án PCCC phù hợp với đặc thù của mình, bao gồm kế hoạch di tản, phân công nhiệm vụ cho lực lượng PCCC tại chỗ.
• Thành lập lực lượng PCCC cơ sở hoặc chuyên ngành : Các cơ sở lớn, đặc biệt là nhà máy, khu công nghiệp, và tòa nhà cao tầng, cần thành lập lực lượng PCCC chuyên trách để xử lý các tình huống khẩn cấp.

3. Các tiêu chuẩn phòng cháy chữa cháy đối với từng loại công trình

Đối với từng loại công trình sẽ có những Tiêu chuẩn về PCCC riêng, đã có những văn bản, nghị định đưa ra theo quy định của cục PCCC thuộc Bộ Công An.

3.1 Tiêu chuẩn về phòng cháy chữa cháy cho nhà ở và căn hộ chung cư mini

Căn hộ chung cư mini có thiết kế đặc thù,mật độ người sinh sống trên 1 diện tích mặt sàn đông đúc, sử dụng nhiều thiết bị điện, tập kết xe máy, xe đạp điện dưới sảnh tầng 1, tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ rất lớn. 

• Theo TCVN 2622:2023 với nhà ở và căn hộ chung cư mini mỗi tầng phải có ít nhất 2 lối thoát nạn.  Hành lang ≥ 1,4m; cầu thang thoát hiểm ≥ 1,2m.
• Về hệ thống thiết bị PCCC cần có những đầu báo khói, báo nhiệt lắp tại hành lang, phòng sinh hoạt chung. Bình chữa cháy đạt tối thiểu 1 bình/50m² sàn. Nhà từ 5 tầng trở lên phải có hệ thống báo cháy tự động.
• Hệ thống thoát nạn cần có biển chỉ dẫn, đèn chỉ dẫn thoát hiểm, đèn sự cố theo TCVN 3890:2023, ngoài ra còn có thang dây, mặt nạ chống độc. Cửa thoát hiểm chống cháy ≥ 70 phút.

3.2 Tiêu chuẩn PCCC cho nhà xưởng, kho bãi, nhà máy

Nhà xưởng thường chứa nhiều vật liệu, hàng hoá tiềm ẩn nhiều nguy cơ cháy nổ do hoạt động sản xuất, lưu trữ vật liệu dễ cháy và sử dụng thiết bị điện công suất lớn. Do đó, các yêu cầu thiết kế PCCC cho nhà xưởng cần đảm bảo vô cùng nghiêm ngặt. Yêu cầu thiết kế của nhà máy, kho bãi và nhà xưởng cần đảm bảo khoảng cách an toàn giữa các hạng mục theo QCVN 06:2022/BXD. Cấu kiện chính phải có giới hạn chịu lửa ≥ 120 phút.

• Bảng nội quy, biển báo và sơ đồ chỉ dẫn PCCC : Các biển báo và sơ đồ phải được bố trí ở vị trí dễ nhìn, giúp mọi người nhanh chóng nhận biết hướng thoát hiểm và vị trí đặt thiết bị PCCC.
• Lực lượng PCCC tại chỗ: Mỗi nhà xưởng cần có đội ngũ PCCC được đào tạo chuyên nghiệp, sẵn sàng xử lý tình huống khẩn cấp.
• Giấy chứng nhận thẩm duyệt và nghiệm thu PCCC: Trước khi đưa vào hoạt động, nhà xưởng phải được cơ quan chức năng thẩm duyệt và cấp giấy chứng nhận đạt tiêu chuẩn PCCC.
• Hệ thống chữa cháy trang bị bình bột, bình khí CO2, cần trang bị sprinkler tự động, họng nước vách tường. Trụ cứu hỏa ngoài nhà khoảng cách ≤ 150m/trụ.
• Lối thoát nạn bố trí các cửa thoát ≥ 1,2m, bố trí sơ đồ thoát nạn rõ ràng, có biển báo thoát nạn. Có khu tập kết an toàn ngoài công trình.

3.3 Các tiêu chuẩn phòng cháy chữa cháy cho tòa nhà văn phòng

Nhà cao tầng là một trong những loại công trình có nguy cơ cháy nổ cao do mật độ người sử dụng lớn và khó khăn trong việc thoát nạn. Tiêu chuẩn PCCC cho nhà cao tầng được quy định dựa trên chiều cao của công trình:

• Nhà từ 15-21m : Diện tích mỗi tầng tối đa là 200m², số người tối đa là 20 người/tầng.
• Nhà từ 21-25m : Diện tích mỗi tầng tối đa là 150m², số người tối đa là 15 người/tầng.
• Với các công trình tòa nhà văn phòng, thiết kế kiến trúc tầng hầm để xe phải có hệ thống hút khói, quạt tăng áp. Vách ngăn cháy giữa các khu vực ≥ 120 phút.
• Hệ thống PCCC cần có hệ thống báo cháy sớm chuông – loa cảnh báo cháy khẩn cấp. Sprinkler tại toàn bộ khu vực làm việc.
• Lối thoát nạn bố trí các cửa thoát ≥ 1,2m, có bố trí sơ đồ thoát nạn rõ ràng, có biển báo thoát nạn, thang dây, mặt nạ chống độc. Có khu tập kết an toàn ngoài công trình.

3.4 Các tiêu chuẩn PCCC cho trung tâm dữ liệu (Data Center)

Đặc thù Data Center chứa nhiều máy chủ, thiết bị điện tử, cần hệ thống PCCC không dùng nước.

• Các biện pháp chữa cháy cần sử dụng bình khí sạch FM-200, trụ nước sprinkler tự động  Hệ thống phát hiện cháy sớm cảnh báo tại chỗ và cảnh báo qua App như AsenWare. Kết cấu công trình tường, sàn chống cháy ≥ 180 phút.
• Lối thoát nạn bố trí các cửa thoát ≥ 1,2m, có bố trí sơ đồ thoát nạn rõ ràng, có biển báo thoát nạn, thang dây, mặt nạ chống độc  và khu tập kết an toàn ngoài công trình.

5. Quy định về xử phạt nếu không đạt các tiêu chuẩn phòng cháy chữa cháy 2025

Đối với xử phạt hành chính, dựa theo Nghị định 50/2024/NĐ-CP: Không trang bị bình chữa cháy sẽ phạt 5 – 10 triệu đồng. Cản trở thoát hiểm: phạt 15 – 30 triệu đồng.

Truy cứu hình sự: Theo Điều 313 Bộ luật Hình sự: nếu gây hậu quả chết người do vi phạm quy định PCCC, cá nhân và tổ chức có thể bị phạt tù 7 – 12 năm.

Nếu không lắp đặt hệ thống chữa cháy tự động thì có bị phạt không? Quy định phạt nếu không lắp đặt hệ thống chữa cháy tự động tại khoản 5 Điều 41 Nghị định 144/2021/NĐ-CP:

Vi phạm quy định về trang bị, bảo quản và sử dụng phương tiện phòng cháy và chữa cháy. Phạt tiền từ 15.000.000 đồng đến 25.000.000 đồng đối với một trong những hành vi sau đây:

1. a) Không trang bị, lắp đặt hệ thống báo cháy, chữa cháy theo quy định của pháp luật;
2. b) Không trang bị phương tiện chữa cháy cơ giới theo quy định của pháp luật.

Mức phạt tiền này là mức phạt được áp dụng đối với hành vi vi phạm hành chính của cá nhân. Đối với tổ chức có cùng hành vi vi phạm, mức phạt tiền gấp 02 lần mức phạt tiền đối với cá nhân.

6. NextFire Đơn vị thiết kế – thi công – bảo trì hệ thống PCCC đúng tiêu chuẩn

Với gần 10 năm kinh nghiệm trên thị trường, NextFire tự hào là đơn vị uy tín hàng đầu trong lĩnh vực thiết kế – thi công – bảo trì trọn gói hệ thống phòng cháy chữa cháy (PCCC) theo đúng tiêu chuẩn Việt Nam. Chúng tôi sở hữu đội ngũ kỹ sư, kỹ thuật viên được đào tạo chuyên sâu, có nhiều năm kinh nghiệm thực tiễn tại các công trình quy mô lớn, đảm bảo mang đến cho Quý khách hàng giải pháp an toàn – hiệu quả – tối ưu chi phí.

Cam kết dịch vụ của NextFire

• Thiết kế, thi công, bảo trì hệ thống PCCC đúng tiêu chuẩn Việt Nam, đáp ứng đầy đủ yêu cầu thẩm duyệt & nghiệm thu.
•  Hồ sơ – thiết bị PCCC đầy đủ, 100% công trình được nghiệm thu trước khi đưa vào vận hành.
• Hỗ trợ pháp lý toàn diện, tư vấn tối ưu chi phí đầu tư cho mọi loại hình công trình.
• Thiết bị PCCC chính hãng, có chứng nhận kiểm định, tem mác rõ ràng, bảo hành đầy đủ.

Chúng tôi tin rằng, với kinh nghiệm và uy tín đã được khẳng định, NextFire sẽ mang đến sự hài lòng tuyệt đối, góp phần kiến tạo môi trường sống và làm việc an toàn, bền vững cho mỗi công trình. Liên hệ ngay với Công ty TNHH Công nghệ PCCC NextFire để được tư vấn chi tiết, thiết kế và thi công hệ thống PCCC đạt tiêu chuẩn, tiết kiệm chi phí và đảm bảo nghiệm thu nhanh chóng.